Hammadde, Üretim ve Pazarın Küresel Ticarete Etkisi

–  Ticaret, kâr amacıyla mal ve hizmetlerin alınıp satılmasıdır.

–  Bu mallar arasında ham madde önemli yer tutar.

–  Ham madde, bir ürün elde etmek için gerekli olan maddelerin işlenmeden önceki halidir.

–  Ham madde günümüz sanayisinin temel ihtiyaçlarındandır.

–  Besin, maden, tekstil, ilaç, kimya, makine sanayi alanlarında birçok ham madde kullanılmaktadır.

–  Sanayinin gelişmiş olduğu yerler ile ham madde sağlanan yerler her zaman aynı alanlarda değildir. Bu nedenle ham maddenin bulunduğu yerler ile sanayinin gelişmiş olduğu yerler arasında yoğun bir ticari ilişki vardır.

Gelişmiş Ülkeler Gelişmemiş Ülkeler
Sanayi gelişmiştir. Sanayi gelişmemiştir.
Dışarıdan ham madde alırlar. Dışarıya ham madde satarlar.
Dışarıya işlenmiş ürün satarlar. Dışarıdan işlenmiş ürün alırlar.

İsviçre çikolataları ile ünlüdür, ancak ham maddesi kakao ve fındık olan İsviçre’de bunlar hiç yetişmez.

İngiltere dünya çay piyasasında İngiltere önemli bir paya sahiptir, ancak ihtiyaç duyduğu çayı Güneydoğu Asya’dan alır.

Yeryüzünde ham madde kaynakları bakımından çeşitli bölgeler oluşmuştur:

Tarımsal üretim Güneydoğu Asya
Enerji Kaynağı Orta Doğu
Madenler Güney Afrika
Balıkçılık İzlanda, Japonya, Peru
Hayvancılık Çin, Hindistan, Avustralya, Rusya, Kuzey Amerika
Ormancılık Amazon – Kongo Havzaları ile Amerika ve Avrupa’nın kuzeyi

–  Ham maddenin kullanılabilir duruma gelmesi için işlenmesi gerekir.

–  Öncelikle ihtiyacı gidermek için üretim yapılır. Üretim fazlası pazarlara sunulur.

–  Ticaret bakımından ürünün kalitesi de önemlidir. Sanayileşmeye bağlı olarak daha kısa sürede, fazla ve kaliteli ürün üretilebilmektedir.

– Kuzey Amerika, Japonya, Avrupa, Çin sanayileşmiş alanlardır, burada üretilen ürünler dünyanın dört bir yanına dağıtılır.

–  Avrupa ve Kuzey Amerika demir çelik üretiminde önemli paya sahiptir.

– Yeryüzünde birbirinden farklı iklim koşulları yaşanmaktadır. Buna bağlı yetiştirilen ürünler ve hayvanlar dünya üzerinde farklı dağılış gösterir.

–  Tarımsal ve hayvansal ürünlerin üretimi de ticarette önemli bir yere sahiptir.

Ticarete konu olan ürünler ülkeden ülkeye değişmektedir:

Ham madde ve besin maddesi alan,

Sanayi ürünleri satan ülkeler:

ABD, Almanya, Fransa, İngiltere, Kanada, Japonya, Norveç

Daha çok gıda maddesi ihraç eden,

Sanayi ürünleri ithal eden,

Ekvador, Gana, Kolombiya, Srilanka

Ham madde ve sanayi ürünleri alan,

Pakistan, Mısır, Bolivya, Venezuella

Günümüz küresel ticarette önde gelen ülkeler: ABD, Japonya, Almanya, İngiltere, Fransa, İtalya ve Çin’dir.

Bu ülkeler dünya dış ticaret hacminin yarısından fazlasını gerçekleştirmektedir.

Ticaretin ana öğelerinden biri de pazarlamadır.

Ticarette ana amaç bir ürünün tanıtılması ve tüketiciye ulaştırılmasıdır.

Tarımsal ve hayvansal ürünler yüzyıllardır ticarete konu olmaktadır. Bu ürünler pazarlara getirilir ve burada halka sunulurdu.

Zamanla satılan ürünlere yenileri eklenmiş, ürünler çeşitlenmiştir. Özellikle sanayileşmeye bağlı olarak ürün çeşitliliği çok fazla artmıştır.

Ürünlerin tüketimini arttırmak için ürünleri en iyi şekilde pazarlamak gerekir. Pazarlama ihtiyacı ise reklamcılık sektörünü geliştirmiştir.

Günümüzde reklamcılık yerel ve ulusal sınırları aşmıştır. Ürünler artık küresel boyutta, dünyanın hemen hemen her yerinde pazarlanmaktadır.

Uluslar arası pazarlamada gümrük ve ekonomik politikalar da etkili olmaktadır.

Bazı ülkelerde ihracat teşvik edilir, bazılarında ithalat kısıtlanır, bazıları bazı ürünlerin ülkeye sokulmasını engeller. Bunlar da pazarlamayı önemli ölçüde etkilemektedir.

Günümüzde ticaretin en yoğun olduğu yerler Avrupa ve Kuzey Amerika’dır.

Kaynak : cografya.sitesi.web.tr/ham-madde-uretim-ve-pazarin-kuresel-ticarete-etkisi.html

Tagged : / / / / / / / / / / / / / / / / /

Ham Madde, Üretim ve Pazarın Küresel Ticarete Etkisi

.  Ticaret, kâr amacıyla mal ve hizmetlerin alınıp satılmasıdır.

.  Bu mallar arasında ham madde önemli yer tutar.

.  Ham madde, bir ürün elde etmek için gerekli olan maddelerin işlenmeden önceki halidir.

.  Ham madde günümüz sanayisinin temel ihtiyaçlarındandır.

.  Besin, maden, tekstil, ilaç, kimya, makine sanayi alanlarında birçok ham madde kullanılmaktadır.

.  Sanayinin gelişmiş olduğu yerler ile ham madde sağlanan yerler her zaman aynı alanlarda değildir. Bu nedenle ham maddenin bulunduğu yerler ile sanayinin gelişmiş olduğu yerler arasında yoğun bir ticari ilişki vardır.

Gelişmiş Ülkeler Gelişmemiş Ülkeler
Sanayi gelişmiştir. Sanayi gelişmemiştir.
Dışarıdan ham madde alırlar. Dışarıya ham madde satarlar.
Dışarıya işlenmiş ürün satarlar. Dışarıdan işlenmiş ürün alırlar.

İsviçre çikolataları ile ünlüdür, ancak ham maddesi kakao ve fındık olan İsviçre’de bunlar hiç yetişmez.

İngiltere dünya çay piyasasında İngiltere önemli bir paya sahiptir, ancak ihtiyaç duyduğu çayı Güneydoğu Asya’dan alır.

Yeryüzünde ham madde kaynakları bakımından çeşitli bölgeler oluşmuştur:

Tarımsal üretim Güneydoğu Asya
Enerji Kaynağı Orta Doğu
Madenler Güney Afrika
Balıkçılık İzlanda, Japonya, Peru
Hayvancılık Çin, Hindistan, Avustralya, Rusya, Kuzey Amerika
Ormancılık Amazon – Kongo Havzaları ile Amerika ve Avrupa’nın kuzeyi

ü  Ham maddenin kullanılabilir duruma gelmesi için işlenmesi gerekir.

ü  Öncelikle ihtiyacı gidermek için üretim yapılır. Üretim fazlası pazarlara sunulur.

ü  Ticaret bakımından ürünün kalitesi de önemlidir. Sanayileşmeye bağlı olarak daha kısa sürede, fazla ve kaliteli ürün üretilebilmektedir.

ü  Kuzey Amerika, Japonya, Avrupa, Çin sanayileşmiş alanlardır, burada üretilen ürünler dünyanın dört bir yanına dağıtılır.

ü  Avrupa ve Kuzey Amerika demir çelik üretiminde önemli paya sahiptir.

ü  Yeryüzünde birbirinden farklı iklim koşulları yaşanmaktadır. Buna bağlı yetiştirilen ürünler ve hayvanlar dünya üzerinde farklı dağılış gösterir.

ü  Tarımsal ve hayvansal ürünlerin üretimi de ticarette önemli bir yere sahiptir.

Ticarete konu olan ürünler ülkeden ülkeye değişmektedir:

Ham madde ve besin maddesi alan,

Sanayi ürünleri satan ülkeler:

ABD, Almanya, Fransa, İngiltere, Kanada, Japonya, NorveçDaha çok gıda maddesi ihraç eden,

Sanayi ürünleri ithal eden,

Ekvador, Gana, Kolombiya, SrilankaHam madde ve sanayi ürünleri alan,

Pakistan, Mısır, Bolivya, Venezuella

Günümüz küresel ticarette önde gelen ülkeler: ABD, Japonya, Almanya, İngiltere, Fransa, İtalya ve Çin’dir.

Bu ülkeler dünya dış ticaret hacminin yarısından fazlasını gerçekleştirmektedir.

Ticaretin ana öğelerinden biri de pazarlamadır.

Ticarette ana amaç bir ürünün tanıtılması ve tüketiciye ulaştırılmasıdır.

Tarımsal ve hayvansal ürünler yüzyıllardır ticarete konu olmaktadır. Bu ürünler pazarlara getirilir ve burada halka sunulurdu.

Zamanla satılan ürünlere yenileri eklenmiş, ürünler çeşitlenmiştir. Özellikle sanayileşmeye bağlı olarak ürün çeşitliliği çok fazla artmıştır.

Ürünlerin tüketimini arttırmak için ürünleri en iyi şekilde pazarlamak gerekir. Pazarlama ihtiyacı ise reklamcılık sektörünü geliştirmiştir.

Günümüzde reklamcılık yerel ve ulusal sınırları aşmıştır. Ürünler artık küresel boyutta, dünyanın hemen hemen her yerinde pazarlanmaktadır.

Uluslar arası pazarlamada gümrük ve ekonomik politikalar da etkili olmaktadır.

Bazı ülkelerde ihracat teşvik edilir, bazılarında ithalat kısıtlanır, bazıları bazı ürünlerin ülkeye sokulmasını engeller. Bunlar da pazarlamayı önemli ölçüde etkilemektedir.

Günümüzde ticaretin en yoğun olduğu yerler Avrupa ve Kuzey Amerika’dır.

kaynak : cografya.sitesi.web.tr

Tagged : / / / / / / /

Uygarlıklar Beşiği Anadolu

Tarih boyunca insanoğlunun medeniyet alanında almış olduğu yol incelenecek olursa ilk medeniyetlerin genelde iklim koşullarının elverişli, su kaynaklarının bol, tarım arazilerinin geniş  olduğu sahalarda doğup geliştiği dikkat çeker.

Bu alanlar; Nil, Fırat-Dicle, İndus – Ganj, Gökırmak, Sarıırmak havzalarıdır. Kısacası ilk uygarlıklar Mısır, Çin, Hindistan ve Mezopotamyada büyüyüp gelişmiştir.

Türkiye hem Asya hem de Avrupa Kıtası ile temas halinde olduğundan bir Orta Doğu ülkesidir. Dağlık bir ülkedir. Ovalar daha ziyade kıyılarda ve akarsu vadilerinde yer alır. Akarsular bakımından bölgenin en zengin ülkesidir. İstanbul ve Çanakkale Boğazlarıyla da büyük bir öneme sahiptir. Üç tarafını çeviren denizler, Cebeli Tarık Boğazı ile Atlas Okyanusuna; Süveyş Kanalı vasıtası ile Kızıldeniz ve Hint Okyanusuna bağlıdır.

Türkiye yer altı ve yer üstü zenginlik kaynakları bakımından bölge ve hatta dünyadaki en zengin ülkeler arasında yer alır.

Ülkemizde ilk köy yerleşmelerine ise yaklaşık 10000 yıl Önce geçildiği düşünülmektedir. Cilalı taş devri yerleşmeleri olan bu alanların en önemlileri şunlardır; Hacılar(Burdur),  Suberde (suğlagölü), Ilıpınar (İznik), Çatalhöyük (Konya-Çumra), Can Hasan (Karaman), Çayönü (Ergani)’dür. Bu yerleşim yerleri genel olarak neolitik çağ yerleşmeleri olarak anılır.

Bu dönemin diğer önemli bir özelliği ise höyüklerin ortaya çıkmasıdır. Höyük,tarihi dönemlerde deprem, yangın, savaş gibi nedenlerle yıkılan eski yerleşim alanlarının yıkıntılarının üzerine yenilerinin kurulması ile oluşmuş yapay tepe görünümündeki yerleşme alanlarıdır. Başlıcaları; Çatalhöyük, Çayönü, Hacılar, Can Hasan’dır.

Mezolitik (Orta Taş Çağı) dönemi yerleşmelerine; Beldibi, İkizini, Karain, Belbaşı, öküzini Mağaralarında rastlanır.

Kalkolitik Çağ denilen Bakır Çağı yerleşmelerinin başlıcaları, Ilıpınar, Yumruktepe, Can Hasan’dır.

Günümüzden 3000-4000 yıl önce düz alanlarda kurulmuş ve daha çok batı anadoluda görülen taş ve madenlerden yapılmış araç gereçlerin bulunduğu yerleşme alanlarına ise ören denir.

Mısır, Yunanistan gibi ülkelerde ancak birkaç uygarlığın izine rastlanırken, Anadoluda onlarca uygarlığın izini görmek mümkündür.

Hitit, Firig, Lidya, Urartu, Troia, İyon, Helen, Galat, Roma, Bizans, Selçuklu, Osmanlı bunlardan bir kaçıdır.

Asurlar İlk Çağda Anadoluda ticareti geliştirmişlerdir. Onların çekilmesinden sonra Hititler ilk devleti kurmuş ve ilk sulu tarımı uygulamışlardır. Hititlerin başlıca şehirleri; Hattuşaş, Alacahöyük, Şapinova, Kargamış, Aslantepe, Kartepe’dir.

Doğu Anadoluda hüküm sürmüş olan Urartuların en önemli özelliği Anadoluya kale kent sistemini getirmeleridir. Barajlar yaparak sulamaya önem vermişlerdir. Malatya, Elazığ, Mardin, Van kentlerimiz o dönemin izlerini taşır.

Frigler tarıma önem vermiş, dokumacılığı geliştirmiş ve cam işçiliğini geliştirmiştir. Frigler zayıflayınca Batı AnadoludaLidya Devleti gelişmiştir. Başkentleri Sart olan bu uygarlık; kral yolunu yaparak ticareti canlandırmış, dünyadaki ilk bankacılık faliyetlerini geliştirmiştir. Para bu dönemde kullanılmıştır. Batı Anadoluda İyon ve Dorların etkilerini mö. 1200 yıllarında görürüz. Bu dönemin başlıca İyon şehirleri; Smyrna(izmir), Efes, Selçuk, Milet’tir.

İyonlar Karadeniz sahillerinde Sinop, Samsun, Trabzon, Giresun, gibi kentleri kurmuşlardır. Türklerin Anadoluya gelmesiyle şehirler yeniden canlanmıştır ve kentler gittikçe Türk islam şehri özelliği kazanmıştır. Selçuklular döneminde ticaret yolları üzerinde yer alan Tokat, Erzurum, Sivas, Diyarbakır, Elazığ, Kayseri, Konya, Aksaray, Erzincan gibi şehirler büyümüştür. Sinop ve Alanya liman şehirleri olarak dikkat çekmiştir. Kervansaray sistemi bu dönemde gelişmiştir.

Tagged : / / / / / / / / / / / / / /

Türkiye’de Ticaret

TÜRKİYE’DE TİCARET

TicaretÜretilenmal ve hizmetlerin alınıp satılmasına ticaret denir.

Elektronik Ticaret (e-ticaret): Çeşitli ürünlerin veya hizmetlerin satın alınması veya satılması işlemlerinin Internet ortamında yapılmasıdır. Firmalar bu yolla, müşterilerinin beklenti ve ihtiyaçlarına daha hızlı cevap verme ve tüm dünyaya satış yapma imkânı bulmaktadırlar.

Transit Ticaret:Malların bir ülkeden alınıp bir başka ülkeye satılması şeklinde bir ticaret şeklini ifade etmektedir. Transit ticarette malların Türkiye’ye ithal edilmesi ve serbest dolaşıma girmesi söz konusu olmamaktadır. Mallların satın alındığı ülkeden doğrudan satıldığı ülkelere sevk edilmesi söz konusudur. Ancak, bu tür malların Türkiye’de bir antrepoya getirilmesi, antrepoda bir süre kalması, hatta ambalaj değişikliği gibi basit işlemlere tabi tutulması mümkündür.
Türkiye’ye bir mal ithalatı söz konusu olmadığından ithalat formaliteleri ve ithalatla ilgili vergisel yükümlülükler yoktur.Türkiye’den bir mal çıkışı olmadığından ihracat formaliteleri de mevcut değil. Transit ticarete konu olan malların, Türkiye üzerinden geçmesi ve geçici bir süre gümrük makamlarının izni altında antrepolarda depolanması istenilmedikçe, gümrük beyannamesi düzenlenmesine gerek bulunmuyor. Sonuç olarak Transit ticarette mallarla ilgili olarak, ithalata ve ihracata ilişkin vergi, resim, harç ve fon tahsil edilmez. İthalat ve ihracat yapılması yasaklanmış ülkelerle transit ticaret yapılamaz.

Bavul Ticareti:Ülkemize gelen turistlerin bavullarla getirdikleri malları satmaları ve ülkelerine dönerken aynı şekilde çeşitli malları alarak ülkelerine dönmeleri şeklinde gerçekleşir. Özellikle Rusya ile aramızda yoğun olarak yapılmaktadır. Ticarete konu olan malların büyük oranda tekstil ürünlerinden oluştuğu görülmektedir. İstanbul’da yoğun olarak gerçekleşmekte ve önemli miktarda döviz girdisi sağlamaktadır.

Kıyı ve Sınır Ticareti:Komşu ülkelerin sınır bölgelerine yakın sahalarda karşılıklı olarak zorunlu ihtiyaçlarını karşılamak üzere özel anlaşmalarla yaptıkları ticari işlemlerdir.

Ticaret Genel Olarak İkiye Ayrılır:

1. İç Ticaret:Ulusal sınırlar içinde yapılan ticarete iç ticaret denir. Bölgeler arasında nüfus miktarının farklı olması(tüketim miktarı farklılığı),yetiştirilen ürünler ile bu ürünlerin olgunlaşma dönemlerinin farklılığı, hayvansal ürünlerin belli merkezlerden sağlanabilmesi ve sanayi gelişiminin belli bölgelerde yoğunlaşması bölgeler arasında çeşitli ürünlerin mal ve hizmetlerin dolaşımına neden olur böylece iç ticaret meydana gelir.

Yurdumuzda özellikle belli merkezler yoğun ticari faaliyetlere sahiptirler:

*Büyük kentlerimiz, İstanbul, İzmir, Ankara, Bursa, Samsun, Trabzon, Kayseri, Gaziantep vb. kentlerimiz özellikle nüfusun fazla olması (tüketim fazlalığı) nedeniyle büyük ve sürekli canlı birer pazar durumundadırlar.

*Özellikle Ege ovaları ve Çukurova tarımsal üretim merkezleri durumundadır.

*Maden üretimi ve işleme sanayi merkezi durumunda bulunan merkezler, Zonguldak,Batman.

*Çeşitli ulusal ve uluslararası fuar ve panayırların yapıldığı merkezler, İzmir, Mersin, Samsun.

*Turizm merkezleri konumundaki, Kuşadası, Antalya, Bodrum, Çeşme ve İstanbul

2. Dış Ticaret:Başka ülkelerle yapılan her türlü mal ve hizmet alım satımına dış ticaret denir. Ülkelerin aldıkları ve sattıkları mal ve hizmetlerin çeşidi ülkelerin gelişmişlik düzeyine göre farklılık gösterir. Gelişmiş ülkeler, daha çok hammadde alıp, işlenmiş sanayi ürünü satmaktadırlar. Gelişmemiş ülkeler daha çok işlenmiş sanayi ürünleri alıp, tarım ürünleri ve ham maddeler satarlar. Bu durum gelişmemiş ülkelerin sürekli olarak büyük oranda dış ticarette açık vermelerine neden olmaktadır.

Dış Ticaret Dengesi:Bir ülkenin herhangi bir dönemde yaptığı ihracat toplamının ithalat toplamı ile karşılaştırılmasıdır.

Dış ticaret fazlası:Birülkenin herhangi bir dönemde ihracatının ithalatından fazla olmasıdır. Belirtilen dönemde ülkenin diğer ülkelere sattığı malların toplam değeri, diğer ülkelerden aldığı malların toplam değerinden fazla ise o ülkenin dış ticaret fazlası var demektir.

Dış ticaret açığı:Bir ülkenin ithalatının ihracatından fazla olmasını ifade etmektedir. Ülkenin diğer ülkelere sattığı malların toplam değeri, diğer ülkelerden satın aldığı malların değerinden daha az olmaktadır.

İhracat(Dış Satım):Başka ülkelere yapılan mal ve hizmet satımına ihracat denir.

İthalat(Dış Alım):Başka ülkelerden mal ve hizmet alımına ithalat denir.

Türkiye’nin ihraç ettiği başlıca ürünler(2004):

Kara taşıtları, örme giyim eşyası ve aksesuarları, demir ve çelik, elektrikli makine ve cihazlar, dayanıklı tüketim malları (Televizyon, buzdolabı), giyim eşyası, kazanlar, makinalar, mekanik cihazlar, demir veya çelikten yapılmış eşya, meyveler, dokumaya elverişli madde, hazır mineraller( krom, bakır, cıva, demir, bor, tuz ),yakıtlar ve yağlar, canlı hayvan ve hayvansal ürünler, halı

Türkiye’nin ithal ettiği başlıca ürünler(2004):

Ham petrol, doğalgaz, mineral yakıt ve yağlar, makineler, cihazlar, motorlu

kara taşıtları, elektrikli makine ve cihazlar, demir çelik ile plastik ve plastik mamulleri, altın, kıymetli taşlar, organik ve kimyasal ürünler, eczacılık ürünleri, pamuk, pamuk ipliği ve pamuklu, tropikal ürünler (muz, kahve, hurma, pirinç)

Türkiye’nin ihracat yaptığı başlıca ülkeler(2004):

Almanya ,%13,9 pay ile ilk sırada yer almakta, Almanya’yı %8,8 ile İngiltere, %7,7 ile ABD, %7,3 ile İtalya, %5,8 ile Fransa ve %4,2 ile İspanya izlemektedir.

Türkiye’nin ithalat yaptığı başlıca ülkeler(2004):

Almanya’nın payı %12,9, Rusya’nın payı %9,3, İtalya’nın payı %7,1, Fransa’nın payı %6,4 olmuştur. Bu ülkeleri ABD, Çin, İngiltere, İsviçre, İspanya ve Japonya izlemektedir

Serbest Bölge:İhracat amaçlı yatırım ve üretimi artırmak, yabancı sermaye ve teknoloji girişini hızlandırmak, ekonominin girdi ihtiyacını ucuz ve düzenli temin etmek, dış finansman ve ticaret imkânlarından daha fazla yararlanmak üzere kurulmuşlardır. Bu alanlar ülkenin milli sınırlar içinde olmakla beraber, gümrük hattı dışında kalmaktadır. Ülkede geçerli olan dış ticarete dönük mali ve ekonomik devlet düzenlemelerinin ortadan kaldırıldığı veya kısmen uygulandığı alanlardır. İhracatın artırılması amacıyla ülkenin diğer kesimlerine oranla çeşitli sınaî ve ticari faaliyetler için, daha geniş teşviklerin tanındığı alanlardır:

Ülkemizde bulunan önemli serbest bölgeler:

1. Antalya Serbest Bölgesi

2. A.H.L. Serbest Bölgesi

3. İstanbul Deri Serbest Bölgesi

4. Ege Serbest Bölgesi

5. Mersin Serbest Bölgesi

6. Trakya Serbest Bölgesi

7. Trabzon Serbest Bölgesi

8. Mardin Serbest Bölgesi

9. Erzurum Serbest Bölgesi

10.Menemen Deri Serbest Bölgesi

11.Adana (Yumurtalık) Serbest Bölgesi

12.Rize Serbest Bölgesi

13.Samsun Serbest Bölgesi

14.Kayseri Serbest Bölgesi

15.Çorlu(Avrupa) Serbest Bölgesi

16.Gaziantep Serbest Bölgesi

17.Bursa Serbest Bölgesi

18.TUBİTAK Serbest Bölgesi

19.Kocaeli Serbest Bölgesi

20.Denizli Serbest Bölgesi

Tagged :